İstanbul’da “Birlikte Gelişmek: Sorumluluklar, Hareketler ve Çözümler” temasıyla düzenlenen TRT World Forum 2023’te, “Küresel Ekonomiyi Tekrar Şekillendirmek” isimli panel yapıldı.
Auskar Surbakti moderatörlüğünde düzenlenen panele Dekorbon Teknolojileri Baş Strateji Sorumlusu Dr. Çetin Nazikkol, Dünya Ekonomik Forumu (DEF) Genel Müdürü Mirek Dusek, Asya İşbirliği Diyaloğu (ACD) Genel Sekreteri Dr. Pornchai Danvivathana, RBC Blubay Varlık İdaresi Kıdemli Stratejisti Timothy Ash ve Avrupa Yatırım Bankası Türkiye Lideri Umberto Del Panta konuşmacı olarak katıldı.
DEF Genel Müdürü Dusek, global iktisat olarak önemli bir halde yeni bir ekonomik alana geçildiğini söz ederek tıpkı vakitte başka dallarla ve öteki alanlarla da bağ kurulduğunu kaydetti.
Dusek, toplumda büyük bir erozyon yaşandığını ve bu durumun toplumu kırılgan hale getirdiğini belirterek yeni sistemlerin nasıl inşa edilebileceğine odaklanılması gerektiğini lisana getirdi.
“Bu geçtiğimiz yıla bakacak olursak bizi burada rahatlatan (küresel ekonomiyi), paydaşlar ve sivil toplum kuruluşları. Bunlar tahlil basamağında ilerliyor olağan ki. Sayın Bakan’ın (Maliye Bakanı Mehmet Şimşek) Türkiye özel sunumunda olduğu üzere bunun farkına varmak değerli.” diyen Dusek, tahlillere odaklanılması gerektiğini, bunun güç bir süreç olduğunu aktardı.
Çözüm süreçlerinde zıt görüşlerin de olduğunu fakat global iktisat için fonksiyonel sistem kurmaya çalışıldığını belirten Mirek Dusek, örnek olarak ABD-Çin ilgilerini gösterdi.
Dusek, “Gerçekten komplike bir alaka, jeostratejik rekabet var ve birebir vakitte iki tarafın da artık artık adımlar attığını görüyorsunuz, bilhassa ticaret ve yatırımlarla ilgili olarak.” diye konuştu.
Uygulanan siyasetlerle Türkiye olumlu tarafta ilerliyor
RBC Blubay Varlık İdaresi Kıdemli Stratejisti Ash de Bakan Şimşek’in panel öncesi yaptığı sunumu takdir ederek kelamlarına başladı ve Türkiye’nin son yıllarda ekonomik açıdan sıkıntı durumlarla karşı karşıya kaldığını kaydetti.
Türkiye’nin iktisat siyasetlerinin son devirde güçlendiğine işaret eden Ash, “(Türkiye) Bir numaralı yatırım lokasyonlarından biri olmalı bence.” dedi.
Ash, “Güçlü kamu finansmanı, borç idaresi, âlâ demografisiyle, düzgün lokasyonuyla, Bakan Şimşek’in de bahsettiği üzere 1,3 milyar insan erişebiliyor ve Türkiye’de çok güçlü bir imalat var.” tabirini kullanarak uygulanan siyasetlerle Türkiye’nin çok yeterli bir ilerleme kaydettiğini söyledi.
Yatırımlar için Türkiye’nin güçlü bir ülke olduğunda kuşku duymadık
Avrupa Yatırım Bankası Türkiye Lideri Panta ise yatırım yapmak için Türkiye’nin güçlü bir ülke olduğundan hiçbir vakit kuşku duyulmadığını belirterek “Geçtiğimiz 4 sene Türkiye’de çok etkin olamadık.” diye konuştu.
Deprem ve konstrüksiyonlar için 4 milyon üzere bir bütçe ayrıldığını kaydeden Panta, Avrupa Yatırım Bankasının faaliyetlerinde yakın vakitte değişiklikler beklendiğini aktardı.
Yakın vakitte yayınlanan rapora atıfta bulunan Panta, “Avrupa Yatırım Bankasının (Türkiye’deki) tüm kesimlerle yine etkileşime geçmesi belirtilmişti bu noktada.” tabirlerini kullandı.
Panta, AB Kurulunun etkileşime geçmesi konusunu formüle ettiğini ve AB’nin buna hazır olduğunu aktardı.
Asya’nın küresel ekonomiyi yenilenmesine gereksinimi var
ACD Genel Sekreteri Danvivathana, aktiflikte bulunmaktan memnuniyet duyduğu belirterek iktisadın dünya genelinde kesimlere ayrılmış durumda olduğunu kaydetti.
Özellikle bu durumun birtakım Asya ülkelerinde görüldüğünü lisana getiren Danvivathana, Ekonomik İşbirliği ve Kalkınma Örgütünün (OECD) Asya için bir muvaffakiyet olduğunu vurguladı.
Çok fazla zorlukla baş edilmek zorunda kalındığını söyleyen Danvivathana, dünya genelinde felaketlerin yaşandığını hatırlattı.
Danvivathana, “Kendimizi odaklanmamız gerekiyor ki küresel ekonomiyi yenileyebilirim. Ulusal gündemimize bunu yerleştirmeliyiz, Asya’nın buna gereksinimi var.” diye konuştu.
İklim değişikliği global ekonomiyi görülebilir formda etkiliyor
Dekorbon Teknolojileri Baş Strateji Sorumlusu Nazikkol da iklim değişikliği ve global iktisat hakkında konuşarak dünyanın son 40-50 yılda değişikliğe uğradığını tabir etti.
“Öyle bir periyoda giriyoruz ki, olanları denetim etmek çok daha sıkıntı olacak. (İklim değişikliğinin) Herkesin ve her şeyin üzerinde devasa tesirleri olabilir.” diyen Nazikkol, iklim değişikliğinin artık kuşku duyulan bir husus olmadığını söyledi.
Dünyada iklim değişikliğinin tesirinin her geçen gün daha fazla hissedildiğine işaret eden Nazikkol, bunun, dünyanın her yerinde tedarik zincirini kırmaya başladığına işaret etti.
İklim değişikliği nedeniyle yaşanan felaketlere değinen Nazikkol, sel nedeniyle Pakistan’ın üçte birinin sular altında kaldığını, Çin’de sel felaketi yaşandığını, dünyanın kimi bölgelerinde kuraklık görüldüğünü anlattı.
Nazikkol, bu afetlerin, global ekonomiyi görülebilir biçimde etkilediğini lisana getirdi.
